> Manuel N. Fiuza

Cando me puxen a darlle unha volta ao tema do galo de Cruces, véuseme á cabeza esta reflexión que vou facer para todos vós en voz alta, como se di.

Recordo que dende o principio a ilusión e o entusiasmo que se lle puxo, nos comezos da posta en valor do galo de curral, promocionando e apoiando a cría e exaltando o valor deste produto tan noso. É o rei das festas familiares e manxar estrela das casas de labranza, este ben tan prezado que chegou aos nosos días a remolque doutras invencións e doutros competidores. E ben, daquela cando se comezou, dende o concello de Vila de Cruces e cun grupo de criadores, parecía que ía ir todo vento en popa e pronto acadaría unhas boas dimensións, tanto na cría como na venda do produto. É certo que algúns intentos houbo de poñer en marcha este proceso de engrandecemento, pero hoxe dende a perspectiva actual, entenderedes que a cousa quedouse nunha cativa expresión. Toda aquela forza inicial quedouse en fume, o proxecto de potenciación e difusión da cría e comercialización do galo de curral está aínda en panos menores, unha verdadeira mágoa para impulsar a economía da zona e unha certa sensación de fracaso dun proxecto, que nun principio pintaba ben, pero polo que fora e non sabemos de quen depende o fracaso, non vai para diante tal e como se pensou. Quérese dicir, que por desgraza para a zona, que aínda non cantou o galo en Vila de Cruces.

Porque a festa está ben, pero había que ir máis alá e darlle unha nova proxección ao proxecto, outro empuxe, para que de verdade o galo chegue a ser un gran referente na zona, en Galicia e no mundo, senón morrerá de éxito á beira da lareira coma nos vellos tempos e comido pola nostalxia.

> Ángel Utrera (Veciño de Agolada)

Voulles confesar un segredo: non me gusta practicamente nada a televisión, iso que chaman a “caixa tonta” e que foi un dos grandes inventos do século pasado, capaz de producir unha revolución social e un maremoto nas nosas vidas de xente sociábel, o que nos fai, ás veces, diferentes dos animais pola nosa capacidade de pensar e racionalizar as cousas. Nada máis fermoso que esta capacidade de soñar, fantasiar e crear coa imaxinación e de paso facer vivir aos que nos están a acompañar nesta viaxe máxica da vida.

Pois todo iso, veuno mudar o inventiño de marras. Eu non digo que ao principio aqueles programiñas en branco e negro non foran toda unha descuberta; a familia Terelin; –“Ya va siendo hora de que los peques nos vayamos a la cama”–, os de Bonanza e o Virxiliano que nos metían de cheo no Far West, os da Escala en Ifi, e os seus rudimentarios Play back, a musiquiña e a bandeira de España fundido en negro co xugo e as frechas, a alma se serena. Recordan o peche das emisión do día e ata mañá? Dende logo que non podo renegar de todo aquilo que aínda hoxe recordo con agarimo, o silencio respectuoso e sepulcral dos meus irmáns e eu mesmo, ao acender o noso Telefunken, aquela fiestra que se abría ao futuro descoñecido.

A televisión veu apagar a voz das radios nas nosas cociñas, apropiouse do lugar de privilexio na sala de estar, onde todos coma bobos deixabamos de falar e contarnos as nosas lerias, para mirar e quedar baixo o feitizo daquela imaxe chea de grumos, raias e puntiños borrosos que nos deixaba abraiados, máis ca na igrexa cando o crego levantaba a hostia consagrada e transformada no corpo de Cristo, misterio que nunca fun quen de comprender.

Dáme noxo a manipulación que están a facer da nosa capacidade ilimitada de pensar. Xa o descubriron na Roma imperial, os déspotas asasinos dos Emperadores; “Panen e Circus”. Hoxe en día os manipuladores profesionais, os técnicos en comunicación de masas, os xefes de campaña, os controladores da razón e o pensamento, saben, usan e abusan do poder suxestivo deste invento do demo.

Dende que o xenio da manipulación nazi, Goebells, puxo en práctica aquilo de que unha mentira repetida mil veces chega a ser verdade, a televisión pasou ser algo perigoso no control da opinión publica. Estámolo a ver día a día, a cantidade de medias verdades e mentiras repetidas ata a saciedade, o control dos medios de comunicación, as canles e partidos, grupos de presión ou económicos. Que queren que lles conte?, é o que hai!